close
تبلیغات در اینترنت
دانلود فایل : پایان نامه های ارشد
loading...
سرویس سایت سایت رزبلاگ بزرگترین سرویس ارائه خدمات سایت نویسی حرفه ای در ایران

دانلود فایل : پایان نامه های ارشد

gl/l (1157)

 

gl/l (1157)

اصول گام برداری در سنگنوردی

تند راه رفتن در سربالایی ها به ویژه در كسانی كه فاقد آمادگی جسمانی لازم اند یا این كه كوله پشتی سنگینی با خود به همراه دارند، نه تنها باعث تنگی نفس خواهد شد بلكه مصرف انرژی بیشتری را می طلبد اگر این عمل ادامه یابد، شخص كوهنورد به اصطلاح «خواهد برید» بیشتر كسانی كه در كوه می برند آن هایی هستند كه انرژی خود را به خوبی تقسیم ننموده اند.

هنگام كوهنوردی باید انرژی خود را به گونه ای تقسیم نماییم تا كمتر خسته شویم. تند راه رفتن در سربالایی ها به ویژه در كسانی كه فاقد آمادگی جسمانی لازم اند یا این كه كوله پشتی سنگینی با خود به همراه دارند، نه تنها باعث تنگی نفس خواهد شد بلكه مصرف انرژی بیشتری را می طلبد اگر این عمل ادامه یابد، شخص كوهنورد به اصطلاح «خواهد برید» بیشتر كسانی كه در كوه می برند آن هایی هستند كه انرژی خود را به خوبی تقسیم ننموده اند.

طول قدم یك كوهنوردی باید با در نظرگرفتن قد و عوامل دیگری همچون شیب مسیر تنظیم شود. در مكان های تقریباً تخت كه شیب اندكی دارد، می توان قدم های بلندتری برداشت. ولی در سربالایی و مكان های پرشیب باید فاصله قدم ها را كوتاه تر گرفت تا خستگی به كمترین میزان خود رسد.

هنگام راهپیمایی باید تمام سطح پا را روی زمین گذاشت. اما در بعضی از سربالایی ها می توان فقط از قسمت جلویی پا نیز استفاده كرد. یكی از نكات بسیار مهم در كوهپیمایی، تنفس صحیح هنگام صعود و فرود است. زیرا كه با تنفس صحیح، اكسیژن كافی به بدن خواهد رسید. به خصوص كه در ارتفاعات به دلیل كم شدن میزان تراكم اكسیژن هوا، بدن نیاز به صرف انرژی بیشتری برای كسب اكسیژن مورد نیاز خود دارد هنگام دم می توان هم از بینی و هم از دهان استفاده نمود( با نسبت حدوداً ۷۰ به ۳۰ درصد) استفاده صرف از بینی با توجه به تمام مزایای آن، به دلیل حجم هوای ورودی كمتر گاهی اوقات امكان پذیر نیست. هنگام بازدم باید هوای درون ریه ها را محكم از دهان خارج كرد تا بتوان از حجم هوای مرده داخل ریه ها تا حد امكان كاست و هوای پراكسیژن را جایگزین آن نمود.

تعداد دفعات دم و بازدم، به عواملی چون ارتفاع، آمادگی جسمانی، شیب مسیر، طول قدم ها، حجم ریوی، میزان گازهای آلاینده موجود در هوا، دمای هوا، میزان تعریق و تعرق، میزان رطوبت هوا و در نهایت نحوه قرارگیری سر و گردن بستگی دارد.

معمولاً نمی توان مدت زمان طی یك مسیر معین را با دقت كامل تعیین كرد. اما روش هایی وجود دارد كه می توان با استفاده از آن ها این زمان را با دقت قابل قبولی به دست آورد. یكی از روش ها به قائده نای اسمیت معروف است. با استفاده از این قانون و داشتن نقشه های بزرگ مقیاس ( مقیاس ۵۰۰۰/۱ یا بزرگتر) می توانیم قبل از انجام یك برنامه تقریب خوبی برای زمان انجام آن برنامه به دست آوریم. باید عادت نماییم تا بعد از حدود ۲ ساعت كوهپیمایی مداوم حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه استراحت كنیم تا بدن مان بتواند خود را برای فعالیت بعدی آماده كند.

در موقع عبور از سطوح شیب دار باید عمود بر سطح حركت نماییم. در این حالت باید پاها را نیز عمود برسطح افق قرار داد.

در شیب ها می توان از باتوم راهپیمایی نیز استفاده نمود. تا حد امكان از صعود در شیب های پر ای شیب های پر از سنگریزه و شن اجتناب نمایید چرا كه با صرف انرژی زیاد مسافت كمی را خواهید پیمود. در این جور مكان ها باید جایی را انتخاب كرد تا شخص به عقب لیز نخورد. هنگام پائین آمدن از این نوع سطوح باید اول پاشنه پا را روی زمین گذاشت.

هنگام پایین آمدن از شیب های تند بهتر است فاصله قدم ها را كوتاه نماییم. رعایت فاصله مناسب با نفر جلویی نیز از واجبات است. به طوری كه اگر نفر جلویی ناگهان ایستاد تعادل نفر قبلی به هم نخورد و احتمالاً به نفر جلو برخورد نكند. از سویی اگر تعادل نفر عقب به هم خورد. نفر جلویی فرصت كافی برای عكس العمل داشته باشد. باید به خاطر بسپاریم كه هنگام پایین آمدن متناسب با میزان شیب مسیر زانوها را خم و بالاتنه را نیز به شرط آن كه مركز ثقل بدن هنوز داخل سطح اتكای بدن سمت جلو متمایل كنیم.

شیب های بیش از ۲۰ درجه را چه هنگام صعود و چه هنگام فرود حتماً به صورت مارپیچ (زیگزاگ) طی نمایید، زیرا در این صورت فشار وارد بر بدن بسیار كمتر می شود. به یاد داشته باشید، كه هر چه شیب تندتر می شود، زاویه بین دو خط زیگزاگ كمتر و طول مسیر زیگزاگ با توجه به پهنای منطقه مانور بلندتر می شود.

هنگام بالا رفتن از شیب ها بهتر است كه از پاكوب ها برای طی مسیر استفاده شود و حتی المقدور از مسیرهای نامشخص پرهیز گردد. مسیرهایی با شیب كم را می توان به طور مستقیم بالا رفت. این مسیرها اكثراً مسیرهایی هستند كه از گذشته دور اهالی كوهپایه نشین آن منطقه ، در شرایط هوایی مناسب، به دلایل متفاوت در آن تردد می كردند كه اكنون مورد توجه كوهنوردان قرار گرفته است. این گونه مسیرها غالباً در كنار رودها یا كمربر كوه ها قرار دارد.

به روش كه در حال بالارفتن از شیبی باشیم باید پای باردار همیشه به صورت مستقیم قرار بگیرد. این عمل باعث می شود تا فشار وزن بدن از روی ماهیچه های پا خارج شده و به استخوان و تاندون ها منتقل شود. در غیر این صورت ماهیچه های پا باید دائماً وزن بدن را تحمل كنند كه این امر سبب خستگی زودرس خواهد شد.

●● چند اصطلاح پایه

● كوه Mountain

زمینی كه نسبت به پیرامون خود به طور مشخصی برجسته تر بوده و دارای دامنه های شیب داری باشد . ارتفاع دقیقی برای آن تعریف نشده است ولی معمولاً زمین هایی كه حدود ۶۰۰ متر از اطراف خود بلندتر باشند را كوه می نامند كوه ها به سه شكل به وجود می آیند.

▪ بر اثر چین خوردگی سطح زمین

▪ بر اثر فرسایش

▪ بر اثر فعالیت های آتشفشانی

● گرده Arete – Flank

یال هایی كه شیب آن ها زیاد بوده و بیشتراز مناطق سنگی و صخره ای تشكیل شده باشد، گرده نامیده می شود.

● صخره Rock

سنگ های یك پارچه و بزرگ را كه بتوان حداكثر با یك طول طناب صعود نمود صخره می گویند.

● دیواره wall

دیواره یا پرتگاه به مناطقی گفته می شود كه دارای سنگ های یك پارچه با شیب زیاد بوده و برای صعود به آن به بیش از یك طول طناب نیاز باشد.

● قله summit,peak,top

بلندترین نقطه هر كوه را قله می نامند. ممكن است در بالای برخی از كوه ها دو یا چند قله هم ارتفاع وجود داشته باشد كوه هایی كه در رأس آن دو یا چند قله ی نا هم ارتفاع وجود دارد. قله ی بلندتر را قله ی اصلی و قله های كوتاه تر را قله (های ) فرعی می نامند.

● تپه Hill

به ارتفاعات كمتر از۶۰۰ متر نسبت به زمین های مجاور تپه گفته می شود.

● یال Ridge

محل برخورد دو دامنه شیب دار را در بالاترین نقطه ی تماس یال می نامند.

● خط الرأس Divide

به خط اصلی و بلندترین یال بین دو قله كه محل تقسیم آب باران باشد، خط الرأس گفته می شود. واژه ی فارسی معادل آن آب پخشان است.

خط الرأس اصلی محل تقسیم دو حوزه ی آب ریز جداگانه است . درحالی كه خط الرأس فرعی با این كه محل تقسیم آب است،‌اما آب های سرازیر شده از هر دو قسمت آن به یك حوضه آب ریز ریخته می شوند.

● دره valley

محل برخورد دو دامنه شیب دار در پایین ترین نقطه تماس را دره می نامند. دره معمولاً محل عبور رودخانه های دائمی یا فصلی است.

● خط القعر

ژرف ترین نقاط بستر یك رودخانه یا دره را خط القعر می نامند.

● گردنه pass

پایین ترین نقطه تماس بین خط الرأس های دو كوه را گردنه می نامند د ردو طرف معمولاً دو دره از طرفین كوه سرازیر می شوند،‌در نتیجه گردنه شكلی شبیه به زین اسب دارد.

● طناب كوهنوردی

▪ انوع طناب

طناب یكی از مهمترین وسایل كوهنوردی است و در واقع محافظت از جان سنگنوردان را برعهده دارد. طناب ها باید مورد تأیید اتحادیه جهانی انجمن های كوهنوردی قرار گیرند.

در سنگنوردی طناب های با قطرهای مختلف كاربرد خاص و متفاوتی دارد. طناب ها از نظر نوع ساخت به دو دسته قابل كشش و غیر قابل كشش تقسیم می شوند. تمام طناب هایی كه با آن ها عمل صعود از سنگ را انجام می دهیم باید از نوع قابل كشش باشد.

● ساختمان طناب

▪ طناب ها از ۲ بخش تشكیل شده اند

▪ هسته

▪ روكش یا غلاف

▪ هسته : بخش اصلی طناب است و به دلیل ساختار خود مسؤول ویژگی كشش پذیری طناب است. به طور مثال در یك طناب ۱۱ میلی متری، هسته از حدود ۵۵۰۰۰ نخ باریك و بلند از جنس پرلون تشكیل شده است. این ۵۵۰۰۰ نخ در دسته های جداگانه در كنار هم قرار گرفته و هسته را تشكیل داده اند. با یك محاسبه معلوم می شود كه در یك طناب ۱۱ م م با طول ۵۰ متر ، ۲۷۵۰ كیلومتر نخ باریك به كار رفته است.

▪ روكش یا غلاف : به دور هسته بافته شده و آن را خراش و دیگر عوامل خارجی محفوظ نگاه می دارد. این غلاف محافظ از جنس پلی آمید ساخته شده است. روكش یك طناب از حدود ۳۰۰۰ نخ باریك تشكیل شده است. چنانچه روكش طناب آسیب ببیند هسته كه به رنگ سفید است آشكار شده و این امر هشدار واضحی است برای تعویض طناب.

 


بازدید : 8 تاریخ : یکشنبه 16 مهر 1396 زمان : 15:3 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

gl/l (1197)

 

gl/l (1197)

فهرست

آثار حفظ قرآن ……………………………………………………………………..2

انواع حفظ قرآن ……………………………………………………………………6

شيوه ى حفظ آيات همانند………………………………………………………..8

تاريخچه حفظ قرآن………………………………………………………………….10

جايگاه حفظ قرآن……………………………………………………………………12

نظر قاريان معروف جهان در مورد حفظ قرآن كريم…………………………..17

عوامل موثر در حفظ قرآن كريم…………………………………………………..18

نمونه اي از فعاليتهاي حفظ قرآن در کشورپاکستان………………………..21

منابع……………………………………………………………………………………22

آثار حفظ قرآن

حفظ قرآن مانند تلاوت آن آثاري ارزنده دارد.برخى از آثار به خاطر سپردن آيات عبارت است از:

– ١ پاداش اخروي

چنان كه در بحث ارزش حفظ قرآن گذشت , حافظان در بهشت جايگاهى والا دارند و پاداش آنان دو چندان خواهد بود.

– ۲ هدايت انسان

تلاوت و انس با قرآن از سفارش هاى مكرر معصومان (ع ) است وحفظ قرآن به طور طبيعى به انس بـا آيـات الهى مى انجامد, زيرا حافظ قرآن بايد براى تثبيت محفوظات قرآنى اش دست كم روزى چـنـد بار به قرائت قرآن بپردازد.معصومان (ع ) حافظان قرآن را به تكرار آيات الهى فراخوانده , ياد آور شده اند همان گونه كه شتر بسته شده در يك نقطه – چنانچه مورد ديدار پياپى صاحبش واقع نـشـود_جايگاهش راترك مى كند, محفوظات حافظ قرآن نيز- اگر پيوسته مورد مراجعه وتكرار قـرار نـگـيـرد- از خـاطـر زدوده مى شود. بنابراين ,حافظ ناگزيربا قرآن انس مى گيرد و زمـينه ى هدايت وسعادتش فراهم مىآيد.حضرت على (ع ) مى فرمايد: هيچ كس با قرآن هم نشين نـمـى شـود مـگـرايـن كـه از كـنـار آن بـا افزايش يا كاهش بر مى خيزد: افزايش هدايت ياكاهش گمراهى .نفوذ قرآن در جان ها و پديدآوردن تحول در شخصيت افراد نيزاز آثار سازنده ى تلاوت و حفظ قرآن اسـت .بـسيارى از مردم با تلاوت يا شنيدن آهنگ دلنشين قرآن مسير زندگى خود را تغيير داده , سمت سعادت و كمال رهنمون شدند. 

 ٣ – آرامش روحى

يـاد خـدا تـاثـيـر بـسـزايـى در روان آدمـى دارد و دل ها در پرتو آن آرام مى گيرد.خداوند متعال مى فرمايد: الا بذكر اللّه تطمئن القلوب . يعني: آگاه باش , دل ها با ياد خدا آرام مى گيرد.يكى از نام هاى قرآن ذكر است .تلاوت و حفظ قرآن نوعى ذكرخداوند است كه انسان در پرتو آن از هجوم بسيارى از فشارهاى روانى و اضطرابات درونى مصون مى ماند.درستى اين سخن در عمل نيز بـه اثبات رسيده است .قاريان و حافظان قرآن , به ويژه آنان كه درسحرگاهان با قرآن انس دارند, هـمـگـى اعـتـراف دارند ارتباط با قرآن درپيشگيرى از نگرانى و هجوم فشارهاى روانى بهترين و مـؤثـرتـريـن عـامـل بـه شـمـار مى آيد.اين اثر در پرتو نشاط بخش بودن قرآن پديد مى آيد.پيامبر اسـلام (ص ) مـى فـرمايد: مثل قرآن مثل كيسه ى سر بسته ى پر ازمشك است .اگر آن را باز كنى , بوى مشك فضا را معطر مى سازد و اگربه حال خود رها سازى , سود نمى بخشد.قرآن نيز, چنانچه به تلاوتش روى آورى , فضا را از عطر خود آكنده مى سازد و روان را نشاط مى بخشد, و اگر تلاوت نكنى , در سينه ات پنهان مى ماند. 

– ٤ نجات از تنهايى

كـتـاب بـهـتـرين هم نشين تنهايى است و قرآن زيباترين , عميق ترين و با نفوذترين كتاب شمرده مـى شود.امام سجاد(ع ) مى فرمايد: اگرهمه ى مردم روى زمين از دنيا بروند, تا وقتى قرآن با من است , از هيچ چيز وحشت ندارم . 

– ٥ فهم بهتر قرآن

مـهـم تـريـن و عمده ترين اثر حفظ قرآن درك بهتر آن است .حافظ به سبب تسلط بر همه ى آيات , ارتباط آن ها را نيك در مى يابد و در پرتوآن دركى بهترو درست تر از قرآن به دست مى آورد.هر آيه از قرآن , ضمن داشتن معناى ظاهرى , بطن هاى متعدددارد كه در اثر شناخت بيش تر روابط آن بـاسـايـر آيـات قـرآن بـه عـنـوان جـزئى از يـك كـل آشكار مى شود.هرچه انس انسان با آيات مـخـتـلـف قرآن بيش تر باشد, در تفسير قرآن بهتر و دقيق تر گام برمى دارد, براى مثال كسى كه مى خواهد درباره ى دعا در قرآن تحقيق و جست و جوكند, در نخستين مرحله به كشف الايات و معجم هاى قرآنى پناه مى برد.اين كتاب ها اطلاعاتى درباره ى ماده ى دعا و مشتقات ومترادفات آن در دسـتـرس مـحقق مى گذارد, ولى هرگز به آياتى كه بدون به كارگيرى مشتقات ومترادفات دعـا مـعـارفـي پـيرامون آن مطرح مى كند, نمى پردازد.دراين موارد, به خاطر داشتن قرآن بسيار سـودمـنـداسـت .حـافظ مى تواند همه ى آياتى كه در لفظ و معنا با موضوع موردنظر ارتباط دارد, گـردآورد و كـارى فراتر از كشف الايات انجام دهد.بنابراين , آنچه در حفظ قرآن مهم است درك ارتباط آيات و سوره هابايكديگر است نه به خاطر سپردن كليات .هرچه حافظ قرآن بر آيات و ارتباط و بـازيـابى آن ها مسلطتر باشد, بهتر مى تواند نظر قرآن درباره ى يك موضوع رابه دست آورد.پس مـفـسـران حـافـظ قـرآن , بـهـتـرو دقيق تر مى توانند قرآن را تفسير كنند و تفسيرشان از تفسير مفسران غير حافظ جامع تر و دقيق تر است .

– ٦ تقويت حافظه

يكى از امتيازهاى قرآن مجيد آن است كه تلاوت و به خاطرسپردنش سبب تقويت حافظه مى شود.در روايـات چنان مى خوانيم كه قرائت قرآن به افزايش حافظه مى نجامد. 

از آن جا كه حفظ ايـن كـتاب آسمانى به تكرار پيوسته ى آن وابسته است , مى توان گفت حفظ قرآن مجيد حافظه را فزونى مى بخشد.

فلسفه ى حفظ قرآن

در آغـاز بـعـثـت پيامبر(ص ) براى حفظ قرآن از تحريف و نابودى ,راهى جز به خاطر سپردن آيات الاهى وجود نداشت , ولى اكنون – كه چاپ ونشر به پيشرفتى باور نكردنى دست يافته – چرا از حفظ قرآن سخن مى گوييم ؟ در پـاسـخ به اين پرسش بايد گفت : كلام الهى تنها براى جلوگيرى از تحريف و نابودى به خاطر سـپـرده نمى شد تا با پيشرفت صنعت چاپ حفظ بيهوده جلوه كند.اين امر انگيزه هاى گوناگون داردكه برخى ازآن ها عبارت است از:

– ١جلوگيرى از تحريف

چنان كه گفته شد, در صدر اسلام آيات قرآن به صورت پراكنده وبر پوست و استخوان هاى شانه و دنـده هـاى جـانوران , چوب هاى درخت خرما, سنگ هاى سفيد, كاغذ و پارچه ثبت مى شد, واحـتـمـال نـابودى يا تحريف كلام الهى همواره وجود داشت .در اين موقعيت , پيامبراسلام (ص ) مسلمانان را به حفظ قرآن سفارش كرد وحتى گروهى را برگزيد تا بدين كار پردازند. 

– ۲ عمل به قرآن

يـكـى از اهـداف حـفظ آيات قرآن , عمل به مضامين آن است .وقتى انسان كلام وحى را به خاطر مـى سـپـارد, نـاخود آگاه جانش تاثيرمى پذيرد و او را در مسير عمل به دستورهاى خداوند پيش مـى برد.پاداش بسيار حافظان قرآن – كه در برخى از روايات به چشم مى خورد- بدين جهت است .آنـان پـيـوسـتـه آيـات الاهـى راتـكرارمى كنند و گوشت و پوست خود را با آن مى آميزند.در اين موقعيت ,احتمال اين كه خداوند آن ها را سمت كمال و سعادت رهنمون نشود,بعيد مى نمايد.عـمـل بـه آيات الهى , از ديرباز مورد توجه حافظان و قاريان بوده است .چنان كه صحابه يى مانند عـثمان و ابى و عبداللّه بن مسعودگفته اند: چون ده آيه از رسول خدا(ص ) مى آموختيم تا آن ها را بـه طـوركـامـل به خاطر نمى سپرديم و عمل نمى كرديم , به فراگيرى آيات ديگرنمى پرداختيم .

– ٣ بهره مندى از عبادت

در آيـيـن اسـلام , بـه خاطر سپردن آيات قرآن عبادتى مهم به شمارمى رود و پاداش دارد.بيش تر روايـاتـى كه درباره ى ارزش و اهميت حفظ قرآن ذكر شده است , نگاه ابزارى ندارد و حفظ را تنها بـراى جـلوگيرى از تحريف عبادت نمى شمارد.در نگاه معصومان (ع ) نفس به خاطر سپردن آيات الاهى عبادت است و پاداش دارد.امام صادق (ع ) مى فرمايد: [اللهم فحبب الينا حسن تلاوته و حفظ آياته .]

خداوندا, تلاوت قرآن و حفظ آياتش را براى ما دوست داشتنى فرما.ايـن دعـا نشان مى دهد كه نفس تلاوت قرآن و حفظ آن محبوب حضرت است , و امام ششم (ع ) به خاطر سپردن آيات الاهى را, بى توجه به مسئله ى تحريف , از حضرت احديت درخواست مى كند.مـرحوم طبرسى در كتاب مكارم الاخلاق بابى با عنوان [صلاه حفظ القرآن ] دارد كه نشان مى دهد حفظ قرآن ذاتا ارزش منداست و از عبادات شمرده مى شود.

حفظ قرآن و جهاد

حـفـظ قـرآن آثـار دنيوى و اخروى بسيار دارد و عبادت شمرده مى شود.بى ترديد اين آثار در پرتو عـمل به قرآن و احكام الهى نهفته در آن تحقق مى يابد.در بسيارى ازكشورهاى اسلامى , به ويژه آن هـا كـه زير سلطه ى فرهنگ شرق و غرب به سر مى برند, شمار حافظان قرآن بسيار است .كتاب الهـى در اين سرزمين ها كتابى تشريفاتى شده , تنهابه قرائت نيك ,پخش راديو- تلويزيونى و حفظ آن اهـميت مى دهند.در برخى از اين كشورها مدارسى با عنوان [مدارس تحفيظ القرآن ] به صورت گـسـتـرده ديـده مى شود, در حالى كه ارزش هاى آن ها از غرب ياشرق گرفته شده است .محمد عبده در تفسيرالمنار آورده : يكى ازقوانين بعضى از كشورهاى اسلامى اين است كه حافظان قرآن از جنگ و جهاد و بخشش اموال در راه خدا معافند.چنين قوانينى با سيره ى حافظان صدر اسلام سازگارنيست آن هامجاهد بودند و آيات الهى رادر زندگى به كار مى بستند, موارد زير بردرستى اين سخن گواهى مى دهد

انواع حفظ قرآن

حفظ قرآن به دو شكل ممكن است

1. حفظ ترتيبى

2. حفظ موضوعى

حـفـظ ترتيبى يعنى حفظ آيات از ابتداى قرآن تا پايان آن .

حفظ موضوعى به معناى حفظ آيات دسـتـه بـنـدى شـده در مـوضـوع هـاى مـتـفـاوت است .كسانى كه از حافظه ى متوسط و وقت بـيـش تـربرخوردارند, شايسته است در مسير حفظ ترتيبى گام بردارند.براى آنان كه از حافظه ى مـتـوسـط يـا فرصت كافى بى بهره اند, حفظموضوعى يا حفظ بعضى از سورهاى كوچك و داراى فضيلت سودمندتر است .كسانى كه به هيچ وجه توان حفظ آيات قرآن راندارند, بايد بسيار سجده به جـاى آورنـد.يـكـى از يـاران پـيـامـبراسلام (ص ) نزد حضرت آمد و گفت : قرآن از ذهنم رميده ونگهدارى اش برايم دشوار شده است .حضرت فرمود: لا تحمل عليك ما لا تطيق و عليك بالسجود.كارى كه توان انجامش را ندارى , انجام مده , و بر تو بادسجده كردن .مراحل حفظ قرآن حفظ قرآن مراحلى دارد.كه رعايت آن ها بسيار سودمند است

اين مراحل عبارت است از:

– 1 نقطه ى شروع

حـفـظ جـزء اول قرآن از حفظ جزء دوم مشكل تر است , و حفظ جزء دوم از جزء سوم دشوارتر.

بدين سبب , يكى ازدانشمندان مى گويد: هركه پنج جزء قرآن را حفظ كند, بايد به حفظ كل قرآن اميدوار باشد.حـفـظ قـرآن در آغاز كار دشوارتر است و هر چه پيش تر رويم ,دشوارى ها كم تر مى شود.از اين رو, شـايـسـته است براى جلوگيرى ازدلسردى حفظ رااز آسان ترين مكان آغاز كنيم .موارد زير براى شروع حفظ مناسب ترين آيات شمرده مى شود: الف ) فهرست سوره هاى قرآن ب ) جزء سى ام ج ) داستان هاى قرآن در بسيارى از كشورها, جزء سى ام قرآن – كه سوره هايش كوچك و يادگيرى اش تا اندازه يى آسان تر است – با عنوان عم جزء جداگانه چاپ مى شود و متن درسى قرار مى گيرد.

– 2 كيفيت حفظ

نـخـست بايد سوره يا جزءمورد نظر را تقسيم بندى كردو سپس به حفظ آن پرداخت .با اين روش , حجم آيات سوره يا جزء كم تر و كارحافظ آسان تر مى نمايد پس از تقسيم بندى سوره يا جزء, نوبت به حفظ مى رسد.براى حفظ دو راه وجود دارد: الف ) حفظ آيات بر اساس صفحه ب ) حفظ آيات بر اساس شماره در راه اول , به طور متوسط سهميه ى هر روز يك صفحه است .اگر كسى اين شيوه را انتخاب كرد, بـايـد تا آخر قرآن بدان پاى بند ماندو بر اساس صفحه پيش رود.در شيوه ى دوم , مناسب ترين راه اين است كه آيات پنج تا پنج تا به خاطر سپرده شود, زيرا كسى كه شماره هاى 1 و 5 و 10 و…را حفظ كـنـد, شـماره هاى بين آن ها را ناخودآگاه به خاطر مى سپارد و براى اين كار به تمركز شديد فكر نـيـاز نـدارد.بـاايـن روش , خـوانـدن قرآن از آخر به اول نيز دشوارنيست و با اندكى تمرين امكان پذيراست .بـايـد تـنـها پس از به خاطر سپردن دقيق يك آيه سراغ آيه ى ديگررفت , وقتى آيه ى دوم به خاطر سـپـرده شـد, بايد دو آيه با هم تكرارشود و پس از اطمينان كامل , حفظ آيه ى سوم آغاز گردد.

بر ايـن اسـاس , وقـتـى پـنـج آيه به خاطر سپرده شد, بايد آن قدر به تكرار شان ادامه داد كه در ذهن اسـتقرار يابد.

پس از اين مرحله , بايد آيات پنج گانه هر روز دست كم پنج بار با فاصله تكرار شود تا در ذهن اثر عميق نهد.

يك روان شناس مى گويد: به خاطر داشته باش كه نيمى از آنچه امروز مى خوانى پس ازنيم ساعت فراموش خواهى كرد, و 23 آن را پـس از 9 سـاعـت و 34 آن رادر مـدت 6 روز و 45 آن را نـيـز در عـرض يـك مـاه از يـاد خواهى برد.بنابر اين , راه تثبيت آيات در ذهن تكرار روزانه ى آن ها درفاصله هاى مختلف و منظم است در روز بـعد, بايد ابتدا پنج آيه ى روز پيش را چندين بار از حفظ خواند و سپس به حفظ پنج آيه ى بعدروى آورد.به كارگيرى دقيق اين شيوه , حفظ قرآن كريم را آسان مى سازد.در پـايـان ايـن بخش , بايد ياد آور شد كه براى حفظ آيه ى طولانى مى توان آن را به دو يا سه بخش تقسيم كرد و در مدت دو يا سه روز به خاطر سپرد.

[كميت يا كيفيت ]

آنچه به حفظ قرآن كمك مى كند و محفوظات قرآنى را متقن ومستحكم مى سازد, كيفيت است نه كـمـيـت .خوب به خاطر سپردن ,بيش از حجم محفوظات اهميت دارد.پس بايد به تكرار – حتى اگر به طولانى شدن بسيار زمان حفظ قرآن بينجامد – ارج نهاد, زيرا تكرارپيوسته ى محفوظات بر دوام و استحكام آن ها مى افزايد.

– 3 تثبيت محفوظات

نـگهدارى هر پديده يى از ايجاد آن دشوارتر است .اين قانون در[حفظ قرآن ] نيز جارى است .پس از مـرحـلـه ى دشـوار حـفظ, بايد درانديشه ى مرحله ى دشوارتر تثبيت محفوظات بود.تثبيت آيات درذهن به چند شكل زير انجام مى پذيرد: 1- تكرار 2- گوش سپردن به نوارهاى قرآنى 3- نوشتن آيات در اين ميان , نيرومندترين و مؤثرترين ابزار تكرار است كه در بحث آينده از آن , سخن گفته خواهد شد.شيوه ى تكرار تكرار خود به شكل هاى گوناگونى نيز تحقق مى يابد, براى مثال مى توان به سه شيوه ى زير اشاره كرد:

– 1 قرائت در نماز

قـرائت قـرآن در نمازهاى واجب و مستحب , نوعى تكرار شمرده مى شود.در نماز واجب بايد بعد از سـوره ى حـمـد يـك سـوره ى كـامل قرائت شود, ولى در نماز مستحبى بعد از حمد هر مقدار آيه خوانده شود, كافى است و نماز صحيح است .بااجراى اين روش , مى توان به تكرار محفوظات قرآنى پرداخت و آن هارا در ذهن متقن و مستحكم ساخت .

– 2 تكرار انفرادى

حافظ قرآن بايد روزانه بخشى از وقت خويش رابه تكرارمحفوظات اختصاص دهد.هركس با توجه بـه حـافظه و موقعيت خويش مى تواند زمان مورد نياز براى تكرار خود را در يابد, ولى تجربه نشان مى دهد كه بايد هر 10 روز يا حداكثر 30 روز به تدريج همه ى محفوظات قرآنى تكرار شود.از آن جا كه قرائت هر جزء به طورمتوسط نيم ساعت وقت مى خواهد, مى توان جدول زير را, به عنوان روش مطمئن استقرار محفوظات در ذهن , به عاشقان قرآن ارائه داد: نوع حافظزمان لازم براى تكرار در روز كل قرآن يك ساعت و نيم 20 جزء يك ساعت 10 جزء نيم ساعت 5 جزء يك ربع نـاگـفـته نماند, مهم تلاوت قرآن است نه مرور آن در ذهن .

افزون براين , بايد زمان تكرار در تمام روز تـقـسـيـم شود, براى مثال بهتر است حافظ كل قرآن زمان يك ساعت و نيم تكرار را به 3 نيم سـاعـت تـقـسـيـم كند: نيم ساعت صبح , نيم ساعت ظهر و نيم ساعت پيش از خواب شبانه .

البته مطلوب آن است كه حافظ به زمان هاى ياد شده بسنده نكند و از هر فرصتى براى تكرار و استحكام محفوظاتش بهره گيرد.خداوند مى فرمايد: [فاقرؤا ما تيسر من القرآن .] هر قدر ممكن است قرآن تلاوت كنيد.در پـايـان ايـن بخش , ذكر روش استاد طبلاوى در تكرار آيات , به عنوان يك الگو, سودمند به نظر مـى رسـد.او روز جـمعه تكرار رامى آغازد و سوره هاى بقره , آل عمران و نساء را به پايان مى رساند.روزيـكشنبه از ابتداى سوره ى يونس تا آخر نحل مى خواند و بر اساس تقسيم بندى خويش , تا پايان هفته يك بار قرآن راختم مى كند.

اومى گويد: اختصاص داده ام و آن را به سرعتى بيش من براى مرور قرآن هر روز دو ساعت و نيم وقت از ترتيل تلاوت مى كنم , چرا كه تلاوت با تجويد زمان بيش ترى مى طلبد.سهم هر روز من اين است كه در هرنيم ساعت يك جزء بخوانم و اين دو ساعت ونيم را به اين طريق در روز تقسيم كرده ام كه صـبح يك ساعت يعنى دو جزء, عصر يك ساعت يعنى دو جزء و هنگام خوابيدن نيز نيم ساعت يعنى يك جزء كه روى هم رفته پنج جزء را قرائت مى كنم .

– 3 عرضه بر ديگران

يـكـى از راه هاى تكرار محفوظات قرآنى , عرضه بر ديگران است .حافظ قرآن هنگام عرضه به نقاط ابـهـام و ضـعـف خـود پـى مـى برد ومحفوظاتش متقن ومستحكم مى گردد.پيامبر اسلام (ص ) كـه فـصـيـح تـريـن مـردم اسـت و قـرآن را از جـبـرئيل دريافت مى كرد – در ماه رمضان هر سال محفوظاتش رابر جبرئيل عرضه مى داشت .صحابه نيز محفوظات خويش را بر پيامبر عرضه مى كردند تا بردرستى اندوخته هاى قرآنى شان مهر تاييد زنند و اطمينان يابند.حافظ قرآن مى تواند با شركت در محافل حفظ يا گزينش دوست به تكرار آيات بپردازد يا دست كم محفوظات خود را بر يكى از بستگان و آشنايانش عرضه كند.

شيوه ى حفظ آيات همانند

در حـفظ قرآن , به ويژه دراثناى آن , با مسئله يى به نام حفظ [آيات همانند] روبه رو مى شويم .براى حـفـظ ايـن آيـات , بايد آن ها را چندبرابر آيات ديگر تكرار كرد تا از دوام بيش ترى برخوردار شوند, آيات همانند به شكل هاى مختلف ديده مى شوند.گاه دو يا چند آيه ,جز دريك يا دو حرف يا كلمه , باهم شبيه اند, مانند آيات 84 آل عمران و136 بقره : [قـل امنا باللّه و ما انزل علينا و ما انزل على ابرهيم و اسمعيل واسحق و يعقوب والاسباط و ما اوتى موسى و عيسى و النبيون من ربهم لانفرق بين احدمنهم و نحن له مسلمون .] [قـولوا امناباللّه و ما انزل الينا و ما انزل الى ابراهيم و اسمعيل واسحق و يعقوب والاسباط و ما اوتى موسى و عيسى و ما اوتى النبيون من ربهم لا نفرق بين احدمنهم و نحن له مسلمون .] ايـن دو آيـه در كـلمات :[قل و قولوا], [علينا و الينا] و [على ابراهيم و الى ابراهيم ] با يكديگر تفاوت دارند.افزون براين , در آيه ى دوم واژه ى [و ما اوتى ] دوبار تكرار شده است .اين همانندى به شكلى ديگر در سوره ى انشراح ديده مى شود: [فان مع العسر يسرا.] ان مع العسر يسرا.] اين دو آيه تنها در فاى آغازين تفاوت دارند.گاه اين شباهت تنها در پايان آيات است , مانند آيات 1 احزاب و30 دهر: [يا ايها النبى اتق اللّه و لا تطع الكافرين و المنافقين ان اللّه كان عليما حكيما.] [و ما تشاؤن الا ان يشاء اللّه ان اللّه كان عليما حكيما.] زمانى نيز اين تشابه تنها در صدر آيات است , مانند آيات 10 و116 آل عمران : [ان الذين كفروا لن تغنى عنهم اموالهم و لا اءولادهم من اللّه شيئا و اولئك هم وقود النار.] [ان الـذيـن كـفـروا لـن تـغـنـى عـنـهـم امـوالـهـم و لا اءولادهـم مـن اللّه شـيـئاو اولئك اءصحاب النارهم فيهاخالدون ] گـاه دو آيه با يكديگر همانند است , ولى كلمات متفاوت نيزدرآن ها به چشم مى خورد, مانند آيات 100 و 149 آل عمران : [يا ايها الذين آمنوا ان تطيعوا فريقا من الذين اوتوا الكتاب يردوكم بعد ايمانكم كافرين .] [يا ايها الذين آمنوا ان تطيعوا الذين كفروا يردوكم على اعقابكم فتنقلبوا خاسرين بـرخـى اوقـات تـنـها عبارت ميانى دو آيه با يكديگر شبيه است ودر صدر و پايان شان تفاوت ديده مى شود, مانند آيات اول صف وجمعه : [سبح للّه ما فى السموات و ما فى الارض و هو العزيز الحكيم .] [يسبح للّه ما فى السموات و ما فى الارض الملك القدوس العزيز الحكيم .] بـى تـرديـد شـكل هاى همانندى بسيار است و بررسى همه ى آن هاما رااز هدف اصلى باز مى دارد.آنـچـه بـديـن مـجـمـوعه مرتبط است ,شيوه ى به خاطر سپردن آن هاست .دراين باره , روش هاى متعددى وجود دارد كه عبارت است از:

– 1 تكرار

براى حفظ و استقرار آيات همانند, بايد آن ها را چند برابرآيه هاى معمولى تكرار كرد.

– 2روش مقايسه

[مـقـايـسـه ] يعنى كنار هم قرار دادن آيات همانند و به حافظه سپردن دقيق موارد اختلاف آن ها, بـراى مـثـال وقـتـى آيـه هـاى 136 بقره و 84 آل عمران را كنار هم مى نهيم و دقت مى كنيم , در مـى يـابـيـم كه آيه ى 136 بقره كلمه ى [قولوا] دارد و آيه ى 84 آل عمران [قل ] دراولى [الى ] و در ديـگرى [على ] ديده مى شود.افزون براين , در اولى [اوتى ] دوبار تكرار شده است .پس اين دوآيه در سه مورد با يكديگراختلاف دارند.وقتى آيات همانند را يك جا قرار دهيم و بايكديگرمقايسه كنيم , در حافظه بهتر جاى مى گيرند و از دوام بيش ترى برخوردار مى شوند.

– 3 روش تناسب

يـكى از بهترين و سودمندترين راه هاى حفظ آيات همانند, روش [تناسب صدر و ذيل ] است كه در فـن بديع [تمكين ] خوانده مى شود.تمكين يعنى آن كه ذيل آيه با صدر آن در معنا تناسب دارد,براى مثال درآيه 103 انعام مى خوانيم : لاتدركه الابصار و هو يدرك الابصار و اللطيف الخبير.] او[ خدا] را هيچ چشمى در نمى يابد و او بينندگان رامشاهده مى كند, و او نامرئى وآگاه است .بـى تـرديـد وقـتـى چـيـزى لطيف باشد چشم ها از ديدنش ناتوانند.بنابراين , كلمه ى [اللطيف ] با جـمـلـه ى [لاتدركه الابصار] مناسبت دارد.افزون براين , هركس از حقيقت اشيا آگاه باشد, خبير خوانده مى شود.پس كلمه ى [الخبير] با جمله ى [و هو يدرك الابصار] متناسب است .

در آيه ى16 نساء نيز مى خوانيم : [و الذان ياءتيانها منكم فاذوهما فان تابا و اصلحا فاعرضواعنهما ان اللّه كان توبا رحيما.] هـركـس از مـسـلـمانان كردار ناشايست مرتكب شود چه زن چه مرد, آن ها را با سرزنش بيازاريد.چنانچه توبه كردند, متعرض آنها نشويد, زيراخداوند توبه ى خلق رامى پذيرد و مهربان است .در صدر اين آيه , جمله ى [فان تابا و اصلحا] و در پايان آن صفات [توابا] و[رحيما] ذكر شده است كه با [تابا] و [اصلحا] تناسب دارد.البته گاه ميان كلمات و عبارات صدر و ذيل آيه به ظاهر تناسبى مشاهده نمى شود, ولى با دقت و تامل بيش تر مى توان رگه هاى تناسب راشناسايى كرد.

– 4 روش قرداد

[قرداد] يعنى رمزى كه حافظ قرآن براى به خاطر سپردن دقيق آيات همانند درست مى كند.البته ايـن رمز گاه معنا و مفهوم روشنى ندارد و تنهاحافظ را در تداعى الفاظ آيات يارى مى دهد, براى مثال در آيات 176 و 177 و 178 سوره ى آل عمران به ترتيب مى خوانيم : [ولايحزنك الذين …و لهم عذاب عظيم .] ان الذين اشترو…و لهم عذاب اليم .] و لايحسبن الذين …و لهم عذاب مهين .] بـراى حـفظ آخر اين آيات – كه با يكديگر همانند است – قرارداد[عام ] سودمند مى نمايد.سه حرف [ع ], [الف ] و [م ] به ترتيب حروف آغازين كلمات [عظيم ], [اليم ] و [مهين ] است و نشان مى دهد كه ايـن كـلـمـات بـه تـرتيب [عظيم , اليم و مهين ] دراين سه آيه آمده است .در آيه ى154 آل عمران مى خوانيم : ثم انزل عليكم …و ليبتلى اللّه ما فى صدوركم و ليمحص ما فى قلوبكم …] درايـن آيـه , كـلمه هاى [صدوركم ] و [قلوبكم ] به طور معمول اشتباه مى شود.در اين جا, مى توان مـقـدم بـودن حـرف [ص ] بـر [ق ] درحـروف الفبا را رمز قرار داد و در زمان ترديد با توجه به اين رمزدريافت كه [صدوركم ] پيش از [قلوبكم ] قرار دارد.اين قراردادهابيش ترشخصى و مبهم است , ولى رمزهاى غيرمبهم و قابل استفاده براى همگان نيز وجود دارد كه چند نمونه از آن عبارت است از: 1 – در قرآن همواره كلمه ى [ولى ] بر [نصير] مقدم است , مانندآيات زير: و اللّه اعلم باعدائكم و كفى باللّه وليا وكفى باللّه نصيرا.[واجعل لنا من لدنك وليا واجعل لنا من لدنك نصيرا.] [ومالكم من دون اللّه من ولي و لا نصير.]

2 – در قرآن هميشه [سميع ] پيش از [عليم ] آمده است , مانندآيات زير: ربنا تقبل منا انك انت السميع العليم .[ فسيكفيكهم اللّه و هو السميع العليم .]

[ان اللّه سميع عليم .]

تاريخچه حفظ قرآن

خداوندا, مـن در كتاب تورات امتى مى بينم كه انجيل شان در سينه هايشان جاى دارد و آن را از حفظ مى خوانند.

مناجات حضرت موسى

پيدايش حفظ قرآن

پـيـامـبـر اسـلام در چهل سالگى به مقام شامخ نبوت برگزيده شد وقرآن در بيست و سه سال به مـنـاسـبـت رويدادهاى مختلف بر قلب مبارك وى فرود آمد.در اين مدت , صحابه به سفارش آن حـضرت درنگهدارى آيات الهى مى كوشيدند.آن ها آيات الهى را بر پوست واستخوان هاى شانه و دنده ى حيوانات , چوب هاى درخت خرما,سنگ هاى سفيد پهن , كاغذ و پارچه مى نگاشتند و بـراى بـرخـوردارى از پـاداش معنوى به خاطر مى سپردند.حفظ آيات الهى نخستين گام در راه نـگاهبانى از قرآن به شمار مى آمد, زيرا از يك سوخط آن روز كوفى بود و به سبب نداشتن نقطه و اعـراب بـه شـكـل هـاى مختلف خوانده مى شد, و از سوى ديگر, تقريبا همه ى مردم بى سوادبودند وتنهاباحفظ قرآن مى توانستندعشق خودبه كتاب خداوندرا آشكارسازند.هنگامى كه پيامبر اكرم (ص ) در غار [حرا] به سر مى برد,فرشته يى در برابرش حضور يافت و گفت : بـخـوان .

پيامبر فرمود:خواندن نمى دانم .آن گاه بى هوش شد.وقتى حضرت به هوش آمد,فرشته گفت : اقراء باسم ربك الذى خلق …. امـام صـادق (ع ) فـرمـود: بـسـم اللّه الرحمن الرحيم .اقراء باسم ربك …،اولين آياتى است كه بر نبى اكرم (ص ) نازل شد.اولـيـن مـرحـلـه , مـرحـلـه ى قـرائت و به خاطر سپارى است ومرحله ى كتابت بعد از آن تحقق يـافـت .از ايـن رو, آيـه هاى آغازين قرآن از [اقراء] سخن مى گويد و مراد از آن حفظ آيات در سينه ها است .

اكنون اين مسئله را در موارد مختلف زير مورد بررسى قرار مى دهيم :

اصطلاح حافظ در صدر اسلام

واژه ى [حفظ] در زبان عرب در دو معنا به كار رفته است :

الف ) نگهدارى و نگهبانى ب ) به خاطر سپردن (ضد فراموشى )

در قرآن مجيد, اين واژه و مشتقاتش تنها در معناى اول به كاررفته است .

[حافظ] اسم فاعل است و در اصـطـلاح عـلـوم قـرآنـى , بـه كـسـى مى گويند كه همه ى قرآن را با تجويد و ترتيل و به كار بـردن قـرائت قابل قبول قرآن شناسان به خاطر سپرده باشد.همچنين به كسى كه بر سنن رسول اكـرم (ص ) احـاطـه داشـتـه , موارد اتفاق واختلاف آن را بداند و به احوال راويان و طبقات مشايخ آگاهى كامل داشته باشد, حافظ مى گويند.

برخى تعداد آن را نيز معين كرده اند و گفته اند بايد فرد صدهزار حديث با سند از حفظ باشد تا اين واژه بر او اطلاق شود.در صدر اسلام , به خـاطـر سپارندگان قرآن را [حافظ] نمى خواندند و با واژه هايى چون [جماع القرآن ], [قراءالقرآن ], [حملة القرآن ] و [الماهر فى القرآن ] از آنان ياد مى كردند.واژۀ حافظ پس از قرن اول يا نيمه ى دوم قرن هجرى دراين معنا به كار گرفته شد.

البته واژه ها و تركيب هاى ياد شده در سراسر روزگار پيامبراسلام (ص ) به معناى كسى كه همه ى مـتـن قـرآن را بـه خاطر سپرده ,نبوده و پس از رحلت رسول اكرم (ص )چنين معنايى يافته است .درزمان آن حضرت , از حافظ بخشى از كتاب خدا نيز با اين عبارت ها يادمى كردند.

اولين حافظ قرآن

حفظ آيات الهى , از نخستين روزهاى نزول وحى آغاز شد.

پيامبر اسلام (ص ) نخستين حافظ قرآن بـه شـمـار مـى رفـت و بـراى فـراگـرفـتن و حفظ آن بسيار مى كوشيد.

آن حضرت همراه پيك وحى زبانش را حركت مى داد و شتاب مى كرد تا آنچه مى شنود فراموش نكند.

مرحوم طبرسى در شان نزول آيۀ [لاتحرك به لسانك لتعجل به .ان عليناجمعه و قرءانه] .

[اى رسـول ما ] در حال وحى , شتابان زبان به قرائت قرآن بگشاى كه ما خود آن را جمع كرده , [ در سـيـنـه ات ]نگاه مى داريم و بر تو مى خوانيم .از ابن عباس چنين نقل مى كند:پيامبر اكرم (ص ) به سـبـب عـشـق شـديـدى كـه بـه دريافت و حفظ قرآن داشت هنگامى كه پيك وحى آيات را بر او مـى خـوانـد, همراه وى زبانش را حركت مى داد و شتاب مى ورزيد تا آنچه مى شنود فراموش نكند.خـداونـد او را از ايـن كـار بـازداشـت و فرمود: ما آن را برايت جمع مى كنيم .حضرت براى اطـمـيـنان كامل از محفوظات خويش آن هارا بر فرشته ى وحى عرضه مى كرد.در روايات متعدد چـنـان مـى خوانيم كه پيامبراسلام (ص ) در ماه رمضان هر سال قرآن را, تا آن جا كه نازل شده بود, بـاجـبـرئيل مقابله و تكرار مى كرد, و در واپسين سال زندگى اش , بر خلاف گذشته , اين مقابله و تكرار را دو بار به انجام رساند.

جايگاه حفظ قرآن

آن كـه اسـلام را بـپـذيـرد, فرمانبردار باشد و قرآن راقرائت و حفظ كند, هر سال دويست دينار از بـيـت الـمـال بهره مند مى شود, و اگر در دنيا به طور كامل به اوداده نشود, روز قيامت – كه نياز بيش ترى دارد-دريافت خواهد كرد . امام على [ع]

اهميت

ويژگى هاى قرآن و سفارش هاى پيوسته ى پيامبر اسلام (ص )درباره ى آن سبب شد تا اين كتاب در سرتاسر زندگى مردم راه يابد وهمه چيز مسلمانان گردد, به ويژه آن كه مؤمنان آن روزگار جز قـرآن كـتـابى نداشتند و تلاوت , حفظ, تعليم و تعلم به آن اختصاص داشت .

حفظ قرآن همواره , به عـنـوان يك سنت و عبادت بزرگ , در ميان مسلمانان مطرح بود و حتى پس از پديد آمدن صنعت چـاپ نـيـزمـوقعيت خود را حفظ كرد.اين امر در پرتو جايگاه والاى قرآن و حفظ آن تحقق يافت , جايگاهى كه مى توان آن را در ابعاد مختلف زير موردبررسى قرار داد.

قرآن

قـرآن دربـاره ى بـه خـاطـر سـپـارى كتاب خدا تنها دريك جا سخن به ميان آورده است .آنجاكه مى فرمايد: و اذكرن مايتلى فى بيوتكن من آيات اللّه و الحكمة ان اللّه كان لطيفا خبيرا. حـكـمت و آيات الهى را كه در خانه هاى شما تلاوت مى شود, به خاطر بسپاريد.[ بدانيدكه ] همانا خداوندمهربان و از همه آگاه است .[ذكـر] درايـن آيـه در قـبـال نـسيان (فراموشى ) به معناى حفظ و به خاطر سپردن است .

خـداونـد مـتـعـال در ايـن آيـه و آيـات قبل وظايفى را براى زنان پيامبراسلام (ص ) معين ساخته اسـت .آخـريـن وظـيـفـه که درايـن آيه بيان شده است، به آنان سفارش مى كند هرچه از كلام الهى درخانه هايتان نازل مى شود, به خاطر بسپاريد و آن ها را در زندگى خويش به كار ببنديد.ايـن آيـه در واقع ارزش حفظ قرآن را براى مسلمانان گوشزدمى نمايد.مخاطبان آيه , زنان رسول خـدايـنـد امـا از آن جـا كـه اسـاس شـريـعـت بـر حـفظ قرآن و سنت پيامبر گرامى (ص ) است , مى توان گفت : در واقع مخاطب آيه گروهى خاص نيست و همۀ مسلمانان در تمسك به قرآن و سنت و حفظ آن شريكند.

احاديث

مـعـصـومـان (ع ) در ايـن بـاره سخنان بسيار دارند و در موارد مختلف به فراخور آگاهى و ايمان مـخاطبان شان به آن اشاره كرده اند.گفتارپيشوايان دين نشان مى دهد حفظ قرآن چنان اهميت دارد كـه بسيارى از مقام هاى معنوى جز به يارى آن به دست نمى آيد.

بخشى از اين مقام ها عبارت است از:

– 1 هم نشينى با فرشتگان

امام صادق (ع ) مى فرمايد: الحافظ للقرءان العامل به مع السفرة الكرام البررة .حافظ قرآنى كه به آن عمل كند, با فرشتگان پيغام برونيك رفتار هم نشين خواهد شد.گروهى اين روايت را ذيل آيۀ :باءيدى سفرة .كرام بررة .ذكر كرده اند و معتقدند مراد از[سفرة ] (سفيران ) حافظان , قاريان ,كاتبان قرآن و دانشمندانى است كه در هر عصرى آيات خداوند را ازدستبرد شياطين محفوظ مى دارند.ايـن تـفـسـير درست نمى نمايد, زيرا خداوند مى فرمايد: آيات الهى به دست [سفيران نيك رفتار] سپرده شده است و روايت نشان مى دهد كه حافظان هم نشين سفيرانند نه خود آن ها.سـخـن امام صادق (ع ) بر همراهى و هم نشينى حافظان و مفسران با سفيران گواهى مى دهد.بى تـرديـد وقتى دانشمندان و حافظان قرآن كارى شبيه فرشتگان و حاملان وحى انجام مى دهند, با آن ها در يك جايگاه و رتبه قرار مى گيرند.

– 2 در شمار بزرگان امت جاى گرفتن

امام صادق (ع ) مى فرمايد: اشراف امتى حملة القرءآن و اءصحاب الليل .بزرگان امت من , قاريان و حافظان و شب زنده دارانند.

– 3ايمنى از عذاب الاهى

امير مؤمنان (ع ) مى فرمايد: اقرؤواالقرآن و استظهروه فان اللّه تعالى لا يعذب لبا وعى القرآن . قـرآن تـلاوت كـنـيـد وآن را به خاطرسپاريد, زيرا خداوندمتعال دلى كه قرآن در آن باشد عذاب نمى كند.حـفـظ قـرآن مـجيد و انس با آن , انسان را در مسير عمل به وحى وبهره جستن از معارف آن قرار مى دهد و در نتيجه از آتش دوزخ مصون مى دارد.پيامبراكرم (ص ) مى فرمايد: لوكان القرآن فى اهاب ما مسته النار. اگر قرآن در پوستى باشد, آتش بدان نخواهد رسيد.

– 4آبادى قلب

رسول خدا(ص ) مى فرمايد: ان الذى ليس فى جوفه شيى ء من القرآن كالبيت لخراب . كسى كه در درونش چيزى [ سوره يا آيه اي ] از قرآن نباشد, مانند خانه ى ويران است . چـنـان كـه خـانه ى ويران نزد مردم ارزش ندارد, دل تهى از آيات الهى نيز نزد خداوند بى ارزش اسـت .اسـاس شـرافت و ارزش انسان ها تقوا و انس با قرآن است .روح مانند بدن به غذا نياز دارد و غذاى آن قرآن و معارف الهى است .دلى كه از كلام وحى بى بهره باشد, مرده و چون خانه ى ويران است .

– 5 مشمول آمرزش الاهى

رسول خدا(ص ) فرمود: من قراء القرآن عن حفظه ثم ظن ان اللّه تعالى لا يغفره فهو ممن استهزء بايات اللّه . كـسـى كـه قرآن را از حفظ بخواند و گمان كند خداى تعالى او را نمى آمرزد, در شمار كسانى كه آيات الاهى رابه تمسخر گرفته اند, جاى دارد.

– 6 پاداش مضاعف

امام صادق (ع ) فرمود: ان الذى يعالج القرآن و يحفظه بمشقة منه و قلة حفظ له اجران .هـركـس در فـراگـيرى قرآن بكوشد و به سبب كمى حافظه آن را به سختى حفظ كند دو پاداش دارد. پاداشى براى حفظ آن و پاداشى براى تحمل سختى آن .

– 7 پذيرفته شدن شفاعت

رسول خدا(ص ) فرمود: من قراءالقرآن حتى يستظهره و يحفظه ادخله اللّه الجنة و شفعه فى عشرة من اهل بيته كلهم قد وجبت لهم النار. هـركه [ آن قدر ] قرآن بخواند تا حفظ شود, خداوند او رابه بهشت داخل خواهد كرد و شفاعتش را درباره ى ده تن از خانواده اش – كه آتش بر آن ها واجب شده ,مى پذيرد.آرى , قـرآن در حـق مـؤمنان شفاعت مى كند و آنان را به بهشت رهنمون مى شود, حافظ و حـامـل قرآن نيز چون قرآن توان شفاعت دارد.البته شفاعت حافظان با قرآن تفاوت دارد.شفاعت قـرآن فـراگـيراست , ولى شفاعت حافظ قرآن محدود بوده , تنها درباره ى خانواده اش و آن هم به تعداد انگشتان دست پذيرفته مى شود.

– 8بالاترين درجات بهشت

رسول خدا(ص ) فرمود: عدد درج الجنة عدد آى القرآن فاذا دخل صاحب القرآن الجنة قيل له :ارقا و اقراء لكل آية درجة فلا تكون فوق حافظ القرآن درجة . درجـات بـهـشـت بـه تـعـدد آيـه هـاى قـرآن است .چون صاحب قرآن داخل بهشت شود, به وى مـى گـويندبخوان وبالا رو كه هر آيه يى رادرجه يى است .پس برتر ازدرجه ى حافظ قرآن درجه يى نيست .

– 9 دريافت پاداش انبيا

رسول خدا(ص ) فرمود: [يـا سـلـمـان …ان اكرم العباد الى اللّه بعد الا نبياء, العلماء ثم حملة القرآن , يخرجون من الدنيا كما يخرج الا نبياء و يحشرون من قبورهم مع الا نبياء و يمرون على الصراط مع الا نبياء و ياءخذون ثواب الا نبياء. اى سـلـمـان ,…هـمانا بعد از انبيا بهترين بندگان نزدخداوند عالمانند و سپس قاريان و حافظان قـرآن .آنـان هـمانند انبيا از دنيا مى روند, همراه آنان ازگورهابرانگيخته مى شوند, در كنار آنان از صراط مى گذرند وپاداش آن ها را [ از خداوند ] دريافت مى كنند.

سيره

قاريان و حافظان قرآن نزد پيامبراسلام (ص ) و اميرمؤمنان (ع )جايگاهى والا داشتند و مورد احترام و تـشويق مادى و معنوى آن بزرگان قرار مى گرفتند.بخشى از سيره ى آنان دراين زمينه چنين است :

– 1بخشش مجازات حافظان

در روزگار پيامبر(ص ) وعلى (ع ), دانستن فنون قرائت و حفظ قرآن به تخفيف مجازات يا بخشش آن مـى انـجـامـيـد, براى مثال مردى نزد على (ع ) آمد وبه دزدى اعتراف كرد.حضرت پرسيد: آيا چيزى ازقرآن مى دانى ؟ پاسخ داد: آرى , سوره ى بقره را به خاطر سپرده ام .حضرت فرمود: در مقابل اين سوره دستت رابه خودت بخشيدم و قطع نمى كنم .اشعث گفت : اى امير مؤمنان , آيا حد الهى را تعطيل مى كنى ؟! حـضـرت فـرمـود: تو چه مى دانى , اگر شاهدان بر جرم گواهى دهند, امام حق بخشش و تعطيل حـدود الهـى نـدارد, امـا ايـن فـرد بـه زيان خويش اعتراف كرده است .وقتى شاهدى بر گناهى گواهى نداد,امام حق دارد حد الاهى را ببخشد وجارى نسازد. تـخفيف مجازات حافظان اكنون نيز در برخى از كشورهاى اسلامى اجرا مى شود.در كشور ماو نيز پاكستان زندانيانى كه قرآن راحفظ مى كنند, از تخفيفى ويژه برخوردار مى شوند.

– 2 حفظ قرآن در جايگاه مهريه

اهـتـمام به قرآن و حفظ آن در صدر اسلام چنان بود كه ياد گرفتن سوره يى از قرآن مهريۀ زن مسلمان قرار مى گرفت .سهل بن سعدمى گويد: زنى نزد پيامبر(ص ) آمد و گفت : من خود را به خدا ورسولش بخشيدم .حضرت فرمود: به زن نياز ندارم .مردى به رسول خدا(ص ) گفت : او را به ازدواج من در آور.حضرت فرمود: چيزى دارى به وى دهى ؟ مرد گفت : خير.حضرت فرمود: حتى انگشترى از فلز! مرد معذرت خواست .حضرت پرسيد: از قرآن چه مى دانى ؟ مرد پاسخ داد: سوره ى فلان وفلان و همين طور سوره هايى كه حفظ بود, بر شمرد.حضرت فرمود: آيا مى توانى از حفظ بخوانى ؟ گفت : آرى .پيامبر (ص ) فرمود: تو را به ازدواج او در آوردم , در برابر آنچه ازقرآن به وى مى آموزى .

– 3 تقدم حافظان در صحنه هاى اجتماعى

در صـدر اسلام , ملاك تقدم افراد در كارهاى مهم و حساس اجتماعى دانستن قرائت و حفظ قرآن بـود.پـيـامـبـراسـلام (ص ) قـاريـان وحـافـظـان را بـه مـنـصـب هايى چون فرماندهى و امامت جماعت مى گماشت .در روايات چنان مى خوانيم كه نبى اكرم (ص ) مقررداشت هر مسلمانى بيش از ديگران قرآن فراگرفته , گرد آورده يا حفظكرده است بر ديگران فرمان راند وبر مردگان نماز گـزارد.در جنگ احد وقتى خواستند پيكر شهيدان را به خاك سپارند, شهيدى كه بيش تر قـرآن مـى دانست مقدم بود يا مدفن آن كه آيات بيش ترى به خاطر سپرده بود, نزديك تر به حمزه قرار مى دادند.روزى پيامبراسلام (ص ) جمعى را به سفرى مى فرستاد, از آن هاپرسيد: چقدر قرآن مى دانيد؟ يـكـى از آن هـا- كـه از هـمـه جـوان تر بود- پاسخ داد: من سوره ى بقره و چند آيه ى ديگر از قرآن مى دانم .فرمود: برويد, اين شخص سرپرست و امير شمااست .گفتند: شخصى كه شما مى فرماييد از همه جوان تراست ! پيامبر(ص ) فرمود: او سوره ى بقره را مى داند. در عـصـر نـبـوى , حفظ قرآن چنان اهميت داشت كه حتى غلامان حافظ نيز بر مردم عادى مقدم شـمرده مى شدند.وقتى مهاجران به مدينه هجرت كردند, سالم غلام ابو حذيفه , به دليل اين كه از همه به فنون قرائت و حفظ قرآن آشناتر بود, امامت جماعت آن ها را برعهده داشت.

– 4 اختصاص مستمرى از بيت المال

قـاريـان و حـافظان قرآن در مسائل مادى نيز از توجه ويژه برخوردار بودند و بخشى از بيت المال مسلمانان به آنان اختصاص داشت .اميرمؤمنان (ع ) فرمود: آن كه اسلام را بپذيرد, فرمانبردار باشدو قرآن را قرائت و حفظ كند, هر سال دويست دينار از بيت المال بهره مند مى شود, و اگر در دنيا به طور كامل به او داده نشود, روزقيامت – كه نياز بيش ترى دارد- دريافت خواهد كرد.در منابع تاريخى چنان مى خوانيم كه امام على (ع ) براى آنان كه قرآن قرائت مى كردند, دو هزار دو هزار ازبيت المال اختصاص مى داد.

بـرخـى از مـراجع عظام مانند آيت اللّه العظمى گلپايگانى (ره) و آيت اللّه صافى – دام ظله الـعـالـى – شهريه يى به حافظان قرآن اختصاص داده اند و در اين زمينه ,از سيرۀ اميرمؤمنان (ع ) پـيـروى كرده اند.آيت اللّه العظمى گلپايگانى (ره ) در آغاز برقرارى شهريه ى خويش اعلام كرد:هر طـلـبـه اي كه حافظ قرآن باشد, در هر رتبه اى كه شهريه بگيرد, شهريه اش را دو برابر مى كنم .او هـمـچنين براى تشويق حافظان كل كشور, (چه روحانى وچه غيرآن ) زمانى دستور داد براى همه حقوق تعيين كنند.بـعد از رحلت وى , داماد گرانقدرش حضرت آيت اللّه صافى -دام ظله العالى – اين سيره را دنبال كـرد.او اكـنـون بـه طـلبه هايى كه حافظ قرآن باشند دو برابر شهريه مى دهد.امروزه اين حركت درحـوزه ى علميه ى قم به صورت يك فرهنگ در آمده است .شوراى مديريت حوزه حافظان قرآن را درجـه بـنـدى كـرده اسـت و بـراى حـافـظ5 جزء تا كل قرآن , به تناسب محفوظات , شهريه ى مخصوصى در نظرگرفته است .

نظر قاريان معروف جهان در مورد حفظ قرآن كريم

در كشور مصر- كه از نظر قرائت قرآن بانغمه هاى دلنشين درسطح بالايى قراردارد- قارى قرآن به كـسـى گـفـته مى شود كه , افزون برتوان تلاوت دلنشين , حافظ نيز باشد.بنابر اين , آن كه حافظ نـيـسـت -حتى اگر قرآن را با صوت خوش بخواند- قارى خوانده نمى شود.دراين باره , آگاهى از نظر قاريان معروف جهان سودمند مى نمايد.

– 1استاد احمد محمد بسيونى

استاد احمد محمد بسيونى مى گويد: اولين گام براى يك قارى قرآن حفظ قرآن است.كسى كه حافظ قرآن باشد بسيار بهترمى تواند به قـرائت قـرآن بـپـردازد.بـنابر اين , به تمام قاريان قرآن سفارش مى كنم كه حتما به حفظقرآن نيز اهتمام بورزند.قـاريـان ايرانى از حيث تلاوت قرآن بسيار زيبا تلاوت مى كنند,اما نكته يى كه بايد مورد توجه قرار دهند, اين است كه درراستاى تمرين هاى خويش از حفظ قرآن نيز غفلت نورزند.

– 2استاد محمد محمود طبلاوى

استاد محمد محمود طبلاوى مى گويد: اولين شرط براى قارى شدن حفظ كل قرآن است ودر كانون قرائات دانشگاه الازهر مصر, كسى كه حافظ كل نباشد وارد آن نمى شود.

– 3استاد شحات محمد انور

استاد شحات محمد انور نيز مى گويد: شـرط اسـاسى براى قارى شدن حافظ بودن است , و با اين شرطدر واقع انسان اهليت قارى بودن مى يابد.در اين صورت , لازم است از سنين سه يا چهار سالگى به حفظ قرآن پرداخت .

– 4استاد على پرهيزكار

استاد پرهيزكار قارى و حافظ برجسته ى قرآن در اين باره چنين مى گويد: متاسفانه موضوع مهم حفظ قرآن كريم آن طور كه شايسته ولازم است مورد توجه نبوده و اين در حالى است كه استعدادهاى شگرف و قابل ملاحظه به وفور مشاهده مى شود.از طرفى اهميت فوق الـعـاده حـفـظ قـرآن – كه نتيجه اش انس باكلام آرام بخش خداى متعال است – بر كسى پوشيده نـيـسـت , بـه ويـژه آن كـه شـيـاطـيـن درصـدد افـسـاد و تـضييع جان و روان جوانان مسلمان هستند.

عوامل موثر در حفظ قرآن كريم

آنـچـه گذشت , شرطهاى اصلى حفظ قرآن بود به گونه اي كه اگرخللى بدان ها وارد آيد, حفظ امكان پذيرنيست .در اين فرصت , به عواملى كه حفظ را مفيدتر و پربارتر مى سازد, مى پردازيم .

– 1نماز حفظ قرآن

حفظ كتاب خداوند, توفيقى است كه جز به يارى آن حضرت رفيق راه انسان نمى شود.بدين سبب , نـمـاز, دعـا و تـوسـل را از ضـروت هـاى مـسـيـر حـفـظ شمرده اند.مرحوم طبرسى در مـكـارم الاخـلاق به دو نوع نماز حفظ اشاره كرده است : يكى نماز تقويت هوش و حافظه و ديگرى نـمـاز حـفـظ قـرآن .

دربـاره ى نماز حفظ قرآن مى گويد: شب يا روز جمعه چهار ركعت نماز مى گزارى , در ركعت اول سوره ى حمد و يس , در ركعت دوم حمد و حم دخان , در ركعت سوم حمد و حـم سجده و در ركعت چهارم حمد و تبارك الملك .بعداز پايان نماز, نخست خداوند را ستايش مـى كـنـى .سـپـس بـر پـيـامـبـر وخـانـدانـش درود مى فرستى و براى مؤمنان صد بار آمرزش مى طلبى .آن گاه مى گويى : الـلـهـم ازجـرنـى بـتـرك مـعـاصـيـك ابـدا ما ابقيتنى وارحمنى من ان اتكلف طلب مالا يعنينى وارزقـنـى حـسـن الـنـظـر فيما يرضيك عنى اللهم بديع السموات و الارض ذاالجلال و الاكرام و الـعـزة الـلـتـى لاتـرام .يـااللّه , يـارحمن ,اسئلك بجلالك و بنور وجهك ان تلزم قلبى حفظ كتابك الـقـرآن الـمنزل على رسولك و ترزقنى ان اتلوه على النحو الذى يرضيك عنى اللهم بديع السموات والارض , ذاالجلال والاكرام والعزالذى لا يرام .يااللّه ,يارحمن ,اسئلك بجلالك و بنور وجهك ان تنور بـكـتـابك بصرى و تطلق به لسانى و تفرج به قلبى و تشرح به صدرى وتستعمل به بدنى و تقوينى عـلـى ذلـك و تـعـيـننى عليه , فانه لايعين على الخير غيرك و لايوفق له الا انت .لا حول و لا قوة باللّه العلى العظيم .

– 2 ايجاد آمادگى معنوى

وضـو گرفتن , قصد قربت و رو به قبله نشستن , علاوه بر اين كه خود عبادت است ,در روان حافظ تاثير مى نهد واو را از آرامش سرشارمى سازد.

– 3 بهره گيرى از سحرگاهان

چـنـان كـه نـوجـوانى و جوانى بهترين فصل حفظ مطالب است ,هنگام صبح و نشاط اول روز نيز بـرترين وقت حفظ به شمار مى آيد.دراين زمان , مغز انسان آماده تر است و بدن و طبيعت هر دو از آرامـش خاص برخوردارند.افزون بر اين , در سحرگاه بركات فراوان نهفته است .وقتى امام محمد بـاقـر(ع ) به فرمان هشام بن عبد الملك ازمدينه سوى شام سفر مى كرد, گروهى از مسيحيان را ديد كه درون غارى گام مى نهادند, حضرت پرسيد: در چنين روزى عيد گرفته اند؟ گـفتند: خير, به سوى يكى از دانشمندان خود مى روند.آن ها هرسال يك بار در چنين روزى او را ازكوه خارج مى كنند و آنچه مى خواهند از وى مى پرسند.امام فرمود: آيا دانشى دارد؟ گـفـتـنـد: آرى , از داناترين مردم است .آن گاه حضرت چهره ى خودرا پوشاند و با يارانش همراه مسيحيان سمت آن دانشمند نابينا وكهنسال حركت كرد, مرد كهنسال به يارى حس نيرومندش , سمت امام اشاره كرد و گفت : مرد, از ما هستى يااز امت محمد؟ امام فرمود: از امت محمد(ص )پير پرسيد: براى پرسيدن آمدى يا پرسيده شدن ؟ امام فرمود: بپرس .مرد كهنسال بسيار پرسيد.وپاسخ شنيد.آن گاه گفت : بنده ى خدا, كدام ساعت نه بخشى از شب است نه بخشى از روز, واگر ازهيچ كدام نيست ,چيست ؟ امـام بـاقـر(ع ) فـرمـود: فاصله ى طلوع فجر تا طلوع آفتاب نه جزءشب است نه جزء روز.زمانى از زمـان هاى بهشت است كه در آن بيماران درمان مى يابند و روزى بندگان خدا تقسيم مى شود, و ساعت رحمت و خيرو بركت است .از اين داستان در مى يابيم اين زمان زمانى معنوى است و شايسته است حفظ قرآن در چنين وقتى تحقق يابد.

خداوند مى فرمايد: ان قرآن الفجر كان مشهودا. يعني :نماز صبح مورد مشاهده است .مـراد از[قـرآن الـفـجـر] نماز صبح است .

بر اساس روايات شيعه وسنى , در ميان نمازهاى روزانه نماز صبح مورد مشاهده ى فرشتگان شب و روز قرار مى گيرد, زيرا در آغاز صبح فرشتگان شـب جـاى خـودرا به فرشتگان روزمى سپارند و دراين تعويض جايگاه , نماز مردمان راديده , برآن گواهى مى دهند.

براى بيدار شدن به هنگام طلوع فجر, توجه به نكات زير سودمندمى نمايد: الف ) خفتن در اوايل شب ب ) شب هنگام غذاى اندك خوردن ج ) خواندن آيه ى آخر سوره ى كهف

– 4 انتخاب مكان مناسب

اگـر مـكان مطالعه پرسروصدا, بسيار سرد يا بسيار گرم و نامناسب باشد, انسان دچار تشتت فكر مى شود.اين نكته در حفظ قرآن ازحساسيت ويژه برخورداراست , زيرا حفظ قرآن به تمركز شديد فكرنياز دارد.

البته پس از به خاطر سپردن آيات , تكرار آن به اين اندازه تمركز نيازمند نيست و مى تواند در مكان هاى شلوغ نيز تحقق يابد.

5 -تمركز فكر

هـنـگـام به خاطر سپردن قرآن , تمركز فكر بسيار ضرورت دارد.پس بايد عوامل عدم تمركز فكر و حـواس پرتى را شناسايى كرد و در رفع آن ها كوشيد.اين عوامل , در اشخاص مختلف متفاوت است ومى توان آن ها را به دو نوع تقسيم كرد: الف ) درونى ب ) بيرونى عـوامـل [درونـى ] بـه معناى اسبابى است كه در درون انسان جاى دارد, مانند اندوه و اضطراب و نگرانى .كسى كه در دام اين عوامل گرفتار آمد, بايد حفظ قرآن راكنار نهد و نخست در نابودى اين عـوامل بكوشد.مراد از عوامل [بيرونى ], عوامل محيطى است , مانندسروصدا و صحنه هاى مشغول كننده .اين امور از بازدهى حفظمى كاهد و چه بسا موجب دلسردى و نوميدى انسان مى گردد.

– 6 انتخاب نوع قرآن

يـكـى از نـكـات بـسيار مهم و مؤثر در حفظ قرآن , مسئله ى انتخاب قرآن است .بايد از آغاز تا پايان حفظ, حتى براى مرور, از يك قرآن استفاده كرد.استفاده از

 


بازدید : 7 تاریخ : یکشنبه 16 مهر 1396 زمان : 13:42 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان پایان‌نامه مهندسی برق -قدرت – فرمت ورد

يك سيستم تحريك استاتيك به لحظ عملكرد شبيه تنظيم‌كننده اتوماتيك ولتاژ ميدان رفتار مي‌كند بطوريكه اگر ولتاژ  ژنراتور كاهش داشته باشد جريان ميدان را افزايش مي‌‌دهد و بر عكس اگر ولتاژ ژنراتور افزايش داشته باشد جريان ميدان را كاهش مي‌دهد. در واقع سيستم تحريك استاتيك توان ميدان اصلي ژنراتور تأمين مي‌‌كند در حاليكه تنظيم كننده ولتاژ، توان ميدان تحريك كننده را برآورده مي‌سازد. در سيستم تحريك استاتيك 3 مؤلفه اصلي وجود دارند: قسمت كنترل، پل يكسوساز و ترانسفورماتور قدرت كه در تركيب باهم ميدان ژنراتور را براي دستيابي به ولتاژ خروجي مناسب، كنترل مي‌‌كنند.

سمینار برق مخابرات: طراحی و شبیه سازی و ساخت دستگاه اندازه گیری فرکانس لحظه ای

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 83 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود پایان‌نامه رشته مهندسی برق فرمت ورد

يك سيستم تحريك استاتيك به لحظ عملكرد شبيه تنظيم‌كننده اتوماتيك ولتاژ ميدان رفتار مي‌كند بطوريكه اگر ولتاژ  ژنراتور كاهش داشته باشد جريان ميدان را افزايش مي‌‌دهد و بر عكس اگر ولتاژ ژنراتور افزايش داشته باشد جريان ميدان را كاهش مي‌دهد. در واقع سيستم تحريك استاتيك توان ميدان اصلي ژنراتور تأمين مي‌‌كند در حاليكه تنظيم كننده ولتاژ، توان ميدان تحريك كننده را برآورده مي‌سازد. در سيستم تحريك استاتيك 3 مؤلفه اصلي وجود دارند: قسمت كنترل، پل يكسوساز و ترانسفورماتور قدرت كه در تركيب باهم ميدان ژنراتور را براي دستيابي به ولتاژ خروجي مناسب، كنترل مي‌‌كنند.

 

 

سمینار برق مخابرات: طراحی و شبیه سازی و ساخت دستگاه اندازه گیری فرکانس لحظه ای

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 30 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان متن کامل پایان‌نامه مهندسی برق – فرمت ورد

 

1-2- پیشینه و سوابق:

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 27 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان متن کامل پایان‌نامه رشته مهندسی برق -قدرت – فرمت ورد

 

2-2- حالت هدایت پیوسته مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………… 15

2-3- ریپل ولتاژ خروجی مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………….. 17

2-4- مزایا مبدل باک…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

2-5- معایب مبدل باک………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

2-6- مزایای منابع تغذیه سوئیچینگ……………………………………………………………………………………………………………….. 19

2-7- معایب منابع تغذیه سوئیچینگ……………………………………………………………………………………………………………….. 20

2-8- کنترل مبدل DC-DC  باک………………………………………………………………………………………………………………….. 20

2-9- بهبود پاسخ حالت دائمی با طراحی کنترل کننده مد لغزشی……………………………………………………………………….. 21

2-10- توصیف مبدل……………………………………………………………………………………………………………………………………. 21

2-11- مدل سازی مبدل باک…………………………………………………………………………………………………………………………. 22

2-12- مدل فضاي حالت مبدل باك……………………………………………………………………………………………………………….. 22

2-14- تئوری کنترل لغزشی…………………………………………………………………………………………………………………………… 25

2-15- طراحی کنترلر مد لغزشی(SMC)……………………………………………………………………………………………………….. 26

2-16- تعیین سطح لغزش……………………………………………………………………………………………………………………………… 27

2-17- اعمال شرط لغزش……………………………………………………………………………………………………………………………… 28

2-18- کنترل لغزشی مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………………… 28

2-19- تعیین قانون کنترل……………………………………………………………………………………………………………………………… 30

2-20- مزایای کنترل مد لغزشی……………………………………………………………………………………………………………………… 31

2-21- معایب کنترل مد لغزشی……………………………………………………………………………………………………………………… 32

2-22- نکات……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 32

 

3-1- ژنراتور قدرت……………………………………………………………………………………………………………………………………… 35

3-2- دسته‌بندی ژنراتورها با توجه به نوع توربین گردنده روتور………………………………………………………………………… 35

3-2-1- ژنراتورهای dc……………………………………………………………………………………………………………………….. 35

3-2-2- ژنراتور القایی………………………………………………………………………………………………………………………….. 35

3-3- ساختمان ژنراتور سنکرون  و انواع آن………………………………………………………………………………………………………. 38

3-4- ساختار ژنراتور سنکرون و مدار سیم‌پیچی………………………………………………………………………………………………… 39

3-4-1- معادلات پایه متناسب با dq0…………………………………………………………………………………………………… 41

3-5- نظریه سیستم تحریک……………………………………………………………………………………………………………………………. 44

3-5-1- سیستم تحریک چیست؟………………………………………………………………………………………………………….. 44

3-5-2- اجزای تشکیل دهنده سیستم تحریک…………………………………………………………………………………………. 45

3-5-2-1. تولید جریان روتور……………………………………………………………………………………………………………….. 45

3-5-2-2. منبع تغذیه…………………………………………………………………………………………………………………………… 45

3-5-2-3. سیستم تنظیم کننده خودکار ولتاژ (میکروکنترلر)……………………………………………………………………… 45

3-5-2-4. مدار دنبال کننده خودکار………………………………………………………………………………………………………. 46

3-5-2-5. کنترل تحریک……………………………………………………………………………………………………………………… 46

3-5-2-6. محدود کننده جریان روتور……………………………………………………………………………………………………. 46

3-5-2-7. محدود کننده مگاوار…………………………………………………………………………………………………………….. 47

3-5-2-8. محدود کننده شار اضافی………………………………………………………………………………………………………. 47

3-5-2-9. تثبیت‌کننده سیستم قدرت……………………………………………………………………………………………………… 47

وظایف سیستم تحریک……………………………………………………………………………………………………………………………………. 47

3-6-  مدلسازی یکسو ساز تریستوری شش پالسه……………………………………………………………………………………………. 48

3-6-1- تریستورو مشخصه استاتیکی آن………………………………………………………………………………………………… 48

3-6-2- یکسو ساز شش تریستوری………………………………………………………………………………………………………. 52

 

4-2- شبیه سازی یکسو ساز شش پالسه تریستوری………………………………………………………………………………………….. 56

4-3- شبیه سازی مبدل باک و خواص آن………………………………………………………………………………………………………… 58

4-3-1- نحوه طراحی مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………. 58

4-5-2- بلاک s-function…………………………………………………………………………………………………………………. 77

4-5-2-1- مراحل شبیه‌سازی بلاک s-function…………………………………………………………………………………… 77

4-5-2-2- Flagها در s-function……………………………………………………………………………………………………. 79

4-6- متغیرهای مورد استفاده در سیمولینک……………………………………………………………………………………………………… 80

 

5-1- نتیجه‌گیری…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 88

5-2- پیشنهادات برای آینده……………………………………………………………………………………………………………………………. 89

منابع و مأخذ………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 90

پیوست‌ها……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

 

 

    

 

 

      

 

 

 

 

جدول (1-1) فهرست علایم و اختصارات شکل (1-1)…………………………………………………………………………………… 6

جدول(4-1) مقادیر پارامترهای مربوط به مبدل باک…………………………………………………………………………………………. 61

جدول(4-2): flagهای محیط متنی………………………………………………………………………………………………………………… 79

 

 

 

 

 

 

شکل(1-1) اجزای کنترل اتوماتیک………………………………………………………………………………………………………………….. 5

شکل(1-2) بلوک دیاگرام سیستم کنترل دیجیتال………………………………………………………………………………………………. 7

شکل (1-3) دیاگرام شماتیک سیستم تحریک استاتیک………………………………………………………………………………………. 8

 

شکل (2-1-a) نمایی از یک مبدل………………………………………………………………………………………………………………….. 12

شکل (2-1-b) ولتاژ خروجی متوسط……………………………………………………………………………………………………………… 12

شکل (2-2-a)  شمایی از تقویت کننده خطی………………………………………………………………………………………………….. 14

شکل (2-2-b) شکل موج ورودی Voi به فیلتر پایین گذر……………………………………………………………………………….. 14

شکل(2-2-c) مشخصات فیلتر پایین گذر یا میرایی ایجاد شده توسط مقاومت بار R…………………………………………… 14

شکل (2-3-a) شکل موج های حالت کار هدایت پیوسته………………………………………………………………………………….. 15

شکل (2- 4) ولتاژهای خروجی برای حالت هدایت پیوسته……………………………………………………………………………….. 18

شکل (2-5) نمای شماتیک مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………… 21

شکل (2-6) مدلسازی مبدل در فضای حالت……………………………………………………………………………………………………. 22

شکل 2-8) کنترل مبدل توسط مد لغزشی………………………………………………………………………………………………………… 24

شکل (2-9) نواحی موجود برای کنترل لغزشی در حالتی که ……………………………………………………… 30

شکل (2-11) رسم همزمان مسیرهاي فازمعادلات حالت باك…………………………………………………………………………….. 31

شکل (2-12) مسیرفازدرمحدوده خط لغزش…………………………………………………………………………………………………… 31

شکل (2-13) نمایش گرافیکی کنترل مد لغزشی نشان می‌دهد که سطح لغزش S=0 که داریم  =خطای ولتاژ متغیر

و  =ولتاژ خطای دینامیکی نسبی…………………………………………………………………………………………………………………. 32

 

شکل(3-1) شمایی از ژنراتور dc……………………………………………………………………………………………………………………. 36

شکل(3-2) شمایی از ژنراتور القایی………………………………………………………………………………………………………………… 37

شکل(3-6) شمایی از سیستم تحریک………………………………………………………………………………………………………………. 44

شکل(3-7) جایگاه سیستم تحریک در تولید انرژی الکتریکی…………………………………………………………………………….. 49

شکل‏(3-8) سیستم تحریک در نیروگاه…………………………………………………………………………………………………………….. 49

شکل(3-9) ساختمان تریستور………………………………………………………………………………………………………………………… 49

شکل(3-10) علامت اختصاری تریستور………………………………………………………………………………………………………….. 50

شکل(3-11) مشخصه تریستور در غیاب جریان گیت……………………………………………………………………………………….. 51

شکل (3-12) توزیع بار a) بدون اعمال ولتاژ  b) با اعمال ولتاژ………………………………………………………………………… 53

شکل (3-13) توزیع بار با اعمال ولتاژ مثبت…………………………………………………………………………………………………….. 54

 

شکل(4-1): یکسو ساز شش پالسه تریستوری………………………………………………………………………………………………….. 56

شکل(4-2) ولتاژ خروجی یکسو ساز شش پالسه تریستوری………………………………………………………………………………. 57

شکل(4-3) ولتاژ خروجی مبدل باک……………………………………………………………………………………………………………….. 57

شکل(4-4) ساختار مبدل باک…………………………………………………………………………………………………………………………. 58

شکل(4-5) رگولاتور مبدل باک………………………………………………………………………………………………………………………. 59

شکل(4-6) مدار مبدل باک…………………………………………………………………………………………………………………………….. 59

شکل (4-7) مدار شبیه‌سازی شده مبدل باک…………………………………………………………………………………………………….. 60

شکل(4-8) شبیه‌سازی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی…………………………………………………………………………………… 62

شکل(4-9) ولتاژ خروجی مبدل باک با اعمال مد لغزشی…………………………………………………………………………………… 63

شکل(4-11) ولتاژ خروجی مبدل باک بدون اعمال مد لغزشی……………………………………………………………………………. 64

شکل(4-12) ولتاژ خروجی مبدل باک بعد از اعمال مد لغزشی………………………………………………………………………….. 65

شکل(4-20) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون  در فاز a……………………………………………………………………….. 71

شکل(4-21) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازa…………………………………………………… 71

شکل(4-22) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b………………………………………………………………………… 71

شکل(4-23) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فازb………………………………………………….. 72

شکل(4-24) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c…………………………………………………………………………. 72

شکل(4-25) حالت زوم شده جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c…………………………………………………. 73

شکل(4-26) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای d از محور dq……………………………………………….. 73

شکل(4-27) جریان خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در راستای q از محور dq……………………………………………….. 74

شکل(4-29) حالت زوم شده گشتاور الکتریکی خروجی از ژنراتور سنکرون………………………………………………………. 75

شکل(4-30) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز a…………………………………………………………………………… 75

شکل(4-31) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز b…………………………………………………………………………… 76

شکل(4-32) ولتاژ خروجی استاتور ژنراتور سنکرون در فاز c…………………………………………………………………………… 76

شکل (4-33) نمایی از بلاک s-function در سیمولینک…………………………………………………………………………………. 77

شکل (4-34) نمایی کلی  از کار در بلاک سیمولینک………………………………………………………………………………………… 77

شکل (4-35) نمایی کلی از چرخه شبیه‌سازی s-function……………………………………………………………………………… 78

شکل(4-36) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط a (ولتاژ منبع)…………………………………………………………………………….. 80

شکل(4-37) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط b (ولتاژ منبع)……………………………………………………………………………. 80

شکل(4-38) پارامتر بلاک مربوط به ولتاژ خط c (ولتاژ منبع)…………………………………………………………………………….. 81

شکل(4-39) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به تولیدکننده 6 پالسه…………………………………………………………………….. 81

شکل(4-40) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به مبدل تریستوری………………………………………………………………………… 82

شکل(4-43) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RL در مبدل باک…………………………………………………………………………. 83

شکل(4-44) مشخصات پارامتر بلاک مربوط RC در مبدل باک…………………………………………………………………………. 84

شکل(4-49) مشخصات پارامتر بلاک مربوط به بلاک s-function…………………………………………………………………… 86

 

 

 

 

چکیده

روش كنترل مد لغزشي يكي از مهمترين روشهاي كنترل غيرخطي مي‌باشد كه از مشخصه‌هاي بارز آن عدم حساسيت به  تغيير پارامترها و دفع كامل اغتشاش و مقابله با عدم قطعيت است. اين كنترل‌كننده ابتدا سيستم را از حالت اوليه با استفاده از قانون رسيدن به سطح تعريف شده لغزش كه از پايداري مجانبي لياپانوف برخوردار است، رسانده و سپس با استفاده از قانون لغزشي آن را به حالت تعادل مي‌رساند. تاکنون در تحقیقات انجام شده به روش تغذیه استاتیک سیستم تحریک استفاده از مبدل‌های DC/DC کاهنده توجه ویژه‌ای نشده است.


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ژنراتورها همواره یکی از مهمترین عناصر شبکۀ قدرت بوده و نقش کلیدی در تولید انرژی و کاربردهای خاص دیگر ایفا می‌کنند. و برای ژنراتورسنکرون برای تولید بخش اعظم توان الکتریکی در سراسر جهان به کار می‌رود .

در یک ژنراتور سنکرون یک جریان dc به سیم‌پیچ رتور اعمال می‌گردد تا یک میدان مغناطیسی رتور تولید شود سپس روتور مربوط به ژنراتور به وسیله یک محرک اصلی چرخانده می‌شود، تا یک میدان مغناطیسی دوار در ماشین به وجود آید. این میدان مغناطیسی یک ولتاژ سه فاز را در سیم پیچ‌های استاتور ژنراتور القاء می‌نماید. در رتور باید جریان ثابتی اعمال شود. چون رتور می‌چرخد نیاز به آرایش خاصی برای رساندن توان DC به سیم پیچ‌های میدانش دارد. برای انجام این کار 2 روش موجود است:

1- از یک منبع بیرونی به رتور با رینگ‌های لغزان و جاروبک .

يك سيستم تحريك استاتيك به لحظ عملكرد شبيه تنظيم‌كننده اتوماتيك ولتاژ ميدان رفتار مي‌كند بطوريكه اگر ولتاژ  ژنراتور كاهش داشته باشد جريان ميدان را افزايش مي‌‌دهد و بر عكس اگر ولتاژ ژنراتور افزايش داشته باشد جريان ميدان را كاهش مي‌دهد. در واقع سيستم تحريك استاتيك توان ميدان اصلي ژنراتور تأمين مي‌‌كند در حاليكه تنظيم كننده ولتاژ، توان ميدان تحريك كننده را برآورده مي‌سازد. در سيستم تحريك استاتيك 3 مؤلفه اصلي وجود دارند: قسمت كنترل، پل يكسوساز و ترانسفورماتور قدرت كه در تركيب باهم ميدان ژنراتور را براي دستيابي به ولتاژ خروجي مناسب، كنترل مي‌‌كنند.

سمینار ارشد برق الکترونیک: مدلسازی افزاره مداری سامانه های میکروفلوئیدی مجتمع

سمینار ارشد برق الکترونیک: جایابی و مقداریابی بهینه خازن در شبکه های توزیع آلوده به هارمونیک

 

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

ادامه مطلب
بازدید : 31 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان متن کامل پایان‌نامه مهندسی برق قدرت

 

1-2- پیشینه و سوابق:

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 27 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود متن کامل پایان‌نامه ارشد مهندسی برق – فرمت ورد

 

 

 

 

1-3-1-2- تنظیم کننده(رگولاتور) ماشین های سنکرون:

دانلود پایان نامه در سایت علم یار

پایان نامه برق قدرت:رنامه ریزی تعمیر و نگهداری واحد های تولیدی مبتنی بر پیشنهاد خرید به منظور حفظ کفایت سیستم

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 30 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:52 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان پایان‌نامه برق

 

 

 

 

1-3-1-2- تنظیم کننده(رگولاتور) ماشین های سنکرون:

برای دانلود پایان نامه تمام متن با فرمت ورد اینجا کلیک کنید

دانلود پایان نامه در سایت علم یار

پایان نامه برق (مخابرات): پروتکل مسیریابی مقاوم و کارا برای شبکه های بی سیم اقتضایی نظامی

پایان نامه برق (مخابرات-سیستم): بررسی و شبیه سازی و مقایسه روش های کالیبراسیون آرایه

پایان نامه برق (مخابرات): تحلیل و شبیه¬سازی تقویت امواج عبوری از نانولوله¬های¬ کربنی فلزی با بایاس DC

پایان نامه برق (مخابرات-سیستم): تشخیص کور پارامترهای اسکرمبلرهای مبتنی بر LFSR، درداده‌های دیجیتالی

پایان نامه برق (مخابرات-سیستم):ردیابی اشیاء متحرک چندگانه در تصاویر دوربین متحرک

پایان نامه ارشد برق :تولید همزمان برق وحرارت

دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد ارتقاء وضوح تصویر رنگی از روی رشته ­ای از تصاویر وضوح پایین

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 26 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:51 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()

دانلود رایگان پایان‌نامه برق – گرایش قدرت با فرمت ورد


 

 

منابع و مأخذ:

 

 

[1] S. E. Abo-shady  “Analysis of self-dual excited synchronous machine” IEEE Trans. on Energy Conv.,  vol. 3,  no. 2,  pp.305 -322 1988.

[2] P. Kundur  “Power System Stability and Control”,  pp.315 -340 1993 :McGraw-Hill, Inc.

[3] “ANSI/IEEE Std. 421.1 1986”, An American National Standard/IEEE Standard Definitions for Excitation Systems for Synchronous Machines,  1985

[4] Jianxin Tang “PID controller using the TMS320C31 DSK with on-line parameter adjustment for real time dc , motor speed  and  position  control”IEEE-ISIE-2001 pp-  786-791.

[5] Sahbani, A., Ben Saad, K. & Benrejeb, M. (2008), “Design procedure of a distance based Fuzzy Sliding Mode Control for Buck converter,” International Conference on Signals,   Circuits & Systems, SCS 08, Hammemet, 2008.

[6] H. Akagi, “Control strategy and site selection of a shunt active filter for damping of Harmonic propagation in power distribution systems,” IEEE Trans. Power Delivery, vol.12, pp. 354 – 363, Jan.1997.

[7] Peter Butros,”Simulations of Rotating Brushless AC ExcitationSystem with Controlled Thyristor Bridge Rectifier for Hydropower Generators” Examensarbete 30 hp December 2011.

[8] “General Electric Power System Stability”, Lecture Note of 1979/1980, Power System Engineering Course.

[9] “421.5 1992IEEE recommended Practice for Excitation System Models for Power System Stability Studies”,  IEEE Std, 1992.

[10] Chan-Ki Kim ; Korea Electr. Power Res. Inst., Daejon, South Korea Hong-Woo Rhew ; Yoon Ho Kim ;” Stability performance of new static excitation system with boost-buck converter” IEEE 1998.

[11] Hong-Woo Rhew, Seung-Ki Sul, Park, M.-H ” A new generator static excitation system using boost-buck chopper” ;  ;Dept. of Electr. Eng., Seoul Nat. Univ., South Korea.

[12] Robert W. Erickson “Fundamentals of Power Electronics. Second Edition. Secaucus, NJ, USA: Kluwer Academic Publishers, 2000. p 241.

[13]M .H . Rashid “power electronics handbook” 2nded Academic press  1998.

[14]N.Mohan, T. M. Undeland, and W. PRobbins, Power Electronics: ConvertersApplications andDesign:Wiley,1989 pp170 to pp172.

[15] Mattavelli P., Rossetto L., Spiazzi G. and Tenti P General-purpose sliding-mode  controller for DC/DC converter applications,”  in Power Electronics Specialists Conference, PESC’93 Record., 24th Annual IEEE, 609 615(1993).

[16] He Y. and Luo F.L., Sliding-mode control for dc-dc converters with constant switching frequency, Control Theory and Applications, IEE Proceedings, 153, 37-45(2006).

[17] S.C.Tan, Y.M.Lai, M.K.H, Cheung, and C.K.Tse, “On the practical design of a sliding mode voltage controlled buck converter “IEEE Trans.Power Electron, vol.20, no.2, pp.425-437Mar 2005.

[18] G. Spiazzi and P. Mattavelli, “Sliding-mode control of switchedmode power supplies in The Power Electronics  Handbook . Boca Raton, FL: CRC Press LLC, 2002, ch. 8. ”

[19] Hao-Ran Wang; Guo-Rong Zhu; Dong-Hua Zhang; Wei Chen; Yu Chen”On The Practical Design of a Single-Stage Single-Switch Isolated PFC Regulator Based on Sliding Mode Control” IEEE conf.Power Electron, vol.1, pp.719-724, 2012.

[20] S.B.Guo, X.F.Lin-Shi, B.Allard, Y.X.Gao, and Y.Ruan, “Digital  Sliding mode controller for high-frequency DC/DC SMPS, “IEEE Trans.Power Electron., vol.25, no.5 pp.1120-1123, May 2010.

[21] V. M. Nguyen and C. Q. Lee, “Indirect implementations Of sliding mode control law in buck-type converters,” in Proc. IEEE Applied Power Electronics Conf. Expo (APEC), vol. 1,  Mar. 1996 pp. 111–115.

[22] Yu Chen and Yong Kang, “The Variable-Bandwidth Hysteresis Modulation Sliding-Mode Control for the -PWM–PFM Converters IEEE Trans. Power Electron., vol.26, no.10 “, pp.2727-2734,Oct 2011.

[23] P. Mattavelli, L. Rossetto, G. Spiazzi, and P. Tenti, “Generalpurpose sliding-mode controller for dc/dc converter applications in Proc. IEEE Power Electronics Specialists Conf. (PESC), Jun 1993, pp. 609–615

[24] Yu Chen and Yong Kang, “The Variable-Bandwidth Hysteresis Modulation Sliding-Mode Control for the-PWM–PFM Converters IEEE Trans. Power Electron. 2011”, vol.26, no.10, pp.2727-2734,Oct.

[25] Paul C.Krause, Oleg Wasynczuk, “Analysis of Electric machinery and Drive Systems”.

[26] Reza Kazemi, Mohammad Tavakoli Bina, “A Complete Excitation-Shaft-Bearing Model to Overcome The Shaft Induced Voltage And Bearing Current”, 2011 2nd Power Electronics, Drive Systems and Technologies Conference.

[28]. Bengt Johansson, “DC-DC Converters -Dynamic Model Design and Experimental Verification” Doctoral Dissertation in Industrial Automation Department of Industrial Electrical Engineering and Automation.

[29]. B. Umesh Rai (2012). S-Function Library for Bond Graph Modeling, Technology and Engineering Applications of Simulink, Prof. Subhas Chakravarty (Ed.), ISBN: 978-953-51-0635-7, InTech.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

دانلود پایان نامه در سایت علم یار

ارسال شده در آوریل 18, 2017دسته‌ها دسته‌بندی نشده

راهبری نوشته‌ها

ادامه مطلب
بازدید : 23 تاریخ : سه شنبه 26 ارديبهشت 1396 زمان : 9:51 نویسنده : مدیر سایت پایان نامه نظرات ()
تبلیغات
Rozblog.com رز بلاگ - متفاوت ترين سرويس سایت ساز

آمار سایت
  • کل مطالب : 624
  • کل نظرات : 0
  • افراد آنلاین : 1
  • تعداد اعضا : 0
  • آی پی امروز : 13
  • آی پی دیروز : 23
  • بازدید امروز : 42
  • باردید دیروز : 69
  • گوگل امروز : 3
  • گوگل دیروز : 3
  • بازدید هفته : 111
  • بازدید ماه : 805
  • بازدید سال : 10,836
  • بازدید کلی : 15,205
  • مطالب